Pewne jest, że pan Valrügis nadawał muzyce bardzo niewielkie znaczenie. Miał rację? Byliśmy zbyt młodzi, aby mieć na ten temat swoje zdanie. Pomyślcie, byłem wśród dorosłych a nie miałem jeszcze nawet dziesięciu lat. A jednak dobry tuzin spośród nas kochał bardzo piosenki naszego regionu, stare kolędy, a także hymny uroczystych świąt, antyfony z antyfonarza¹ wykonywane przy akompaniamencie organów kościoła w Kalfermatt. Kiedy drżą witraże, dzieci z chóru wznoszą swe głosy do falsetu,² kadzielnice kołyszą się i wydaje się, że wersety, motety, responsoria³ ulatują pośród aromatycznych oparów…

Nie chcę się chwalić, bo jest to złe, i chociaż byłem jednym z pierwszych w klasie, nie do mnie należy o tym mówić. Jeżeli spytacie mnie teraz, dlaczego ja, Joseph Müller, syn Guillaume’a Müllera, obecnie, jak mój ojciec, naczelnik poczty w Kalfermatt i Marguerity Has, otrzymałem wtedy przezwisko Dis i dlaczego Betty Clère, córka Jeana Clère’a i Jenny Rose, karczmarki z opisywanego miejsca, nosiła pseudonim Es, odpowiem wam – cierpliwości, dowiecie się tego wkrótce. Nie pędźcie szybciej, niż potrzeba, moje dzieci. Pewne jest tylko, że nasze dwa głosy łączyły się przyjemnie w oczekiwaniu, że zostaniemy sobie oddani. Moje dzieci, w dniu, kiedy piszę tą historię, mam już swoje lata i znam sprawy, których wówczas nie znałem – nawet w muzyce.

O tak! Pan Dis poślubił pannę Es i jesteśmy bardzo szczęśliwi. Wiodło nam się dobrze dzięki naszej pracy i przykładnemu życiu!… Jeżeli szef poczty nie umiałby się zachować, to kto wie, jak by było?…

A więc, jakieś czterdzieści lat temu, śpiewaliśmy w kościele, bo, trzeba wam to wiedzieć, że zarówno małe dziewczynki jak i mali chłopcy należeli do chóru w Kalfermatt. Zwyczaju tego nie uważano za mijający się z moralnością – i miano rację. Któżby zastanawiał się kiedykolwiek nad płcią serafinów⁴ pochodzących z nieba?

* * *